| Ostatnio wprowadzona aktualizacja: |
| 21.07.2006, Dz.U. z 2006 roku Nr 157, poz. 1119; |
Ustawa o listach zastawnych i bankach hipotecznych
z dnia 29 sierpnia 1997
Dz.U. z 1997r. Nr 140, poz. 940
DZIAŁ I
Przepisy
ogólne
Art. 1
Ustawa określa:
1) zasady emisji, zbywania,
nabywania, wykupu i zabezpieczenia listów zastawnych oraz
2) zasady
tworzenia, organizacji, działalności i szczególnego nadzoru nad bankami
hipotecznymi.
Art. 2
Ilekroć w ustawie jest mowa o:
1)
bankowo-hipotecznej wartości nieruchomości - należy przez to rozumieć ustaloną
zgodnie z przepisami ustawy wartość, która w ocenie banku hipotecznego
odzwierciedla poziom ryzyka związanego z nieruchomością jako przedmiotem
zabezpieczenia kredytów udzielanych przez bank hipoteczny,
2)
zabezpieczeniu hipoteką - należy przez to rozumieć hipotekę na rzecz banku
hipotecznego ustanowioną na prawie użytkowania wieczystego lub prawie własności
nieruchomości położonej na obszarze kraju.
DZIAŁ II
Listy
zastawne
Art. 3
1. Hipoteczny list zastawny jest papierem wartościowym
imiennym lub na okaziciela, którego podstawę emisji stanowią wierzytelności banku
hipotecznego zabezpieczone hipotekami, w którym to liście bank hipoteczny
zobowiązuje się wobec uprawnionego do spełnienia określonych świadczeń
pieniężnych.
2. Publiczny list zastawny jest papierem wartościowym
imiennym lub na okaziciela, którego podstawę emisji stanowią wierzytelności banku
hipotecznego z tytułu:
1) kredytów w części zabezpieczonej wraz z
należnymi odsetkami, gwarancją lub poręczeniem Narodowego Banku Polskiego,
Europejskiego Banku Centralnego, rządów lub banków centralnych państw członkowskich
Unii Europejskiej, Organizacji Współpracy Gospodarczej i Rozwoju, z wyłączeniem
państw, które restrukturyzują lub restrukturyzowały swoje zadłużenie zagraniczne w
ciągu ostatnich 5 lat, oraz gwarancją lub poręczeniem Skarbu Państwa zgodnie z
przepisami odrębnych ustaw, albo
2) kredytów udzielonych podmiotom
wymienionym w pkt 1, albo
3) kredytów w części zabezpieczonej wraz z
należnymi odsetkami, gwarancją lub poręczeniem jednostek samorządu terytorialnego
oraz kredytów udzielonych jednostkom samorządu terytorialnego.
3. Do
publicznych listów zastawnych stosuje się odpowiednio przepisy dotyczące
hipotecznych listów zastawnych, z wyłączeniem przepisów ustawy w zakresie
zabezpieczenia hipoteką.
4. Bank hipoteczny, udzielając kredytu
jednostce samorządu terytorialnego, jak również nabywając papiery wartościowe
emitowane przez jednostkę samorządu terytorialnego, jest obowiązany uzyskać
pozytywną, na dzień przyznania kredytu lub nabycia papierów wartościowych, opinię
regionalnej izby obrachunkowej o możliwości spłaty kredytu lub wykupu papierów
wartościowych, o której mowa w art. 83 ust. 2 ustawy z dnia 30 czerwca 2005 r. o
finansach publicznych (Dz. U. Nr 249, poz. 2104).
Art. 4
Świadczenia pieniężne, o których mowa w art. 3, polegają
na wypłacie odsetek i wykupie hipotecznych listów zastawnych w sposób i w terminach
określonych w warunkach emisji, z uwzględnieniem przepisów niniejszej ustawy.
Art. 5
Hipoteczny list zastawny może być nominowany w złotych
albo w walucie obcej w rozumieniu przepisów Prawa dewizowego.
Art. 6
Hipoteczny list zastawny zawiera w szczególności:
1) nazwę "hipoteczny list zastawny",
2) wskazanie podstawy
prawnej emisji,
3) nazwę (firmę) banku hipotecznego będącego emitentem
oraz jego siedzibę,
4) serię i numer hipotecznego listu zastawnego,
5) oznaczenie wartości nominalnej oraz datę, od której nalicza się
oprocentowanie, i wysokość oprocentowania, a także terminy wypłaty odsetek, termin
wykupu hipotecznego listu zastawnego, miejsce płatności oraz warunki wykupu,
6) w przypadku gdy termin wykupu jest dłuższy niż 5 lat - informację, że po
upływie 5 lat od dnia emisji bank hipoteczny może dokonać jego umorzenia przed
terminem wykupu, oraz informację o warunkach wykupu,
7) informację, że
uprawnionemu z hipotecznego listu zastawnego nie przysługuje prawo wcześniejszego
niż w określonym terminie przedstawienia go do wykupu,
8) miejsce i datę
wystawienia hipotecznego listu zastawnego,
9) podpisy osób uprawnionych
do zaciągania zobowiązań w imieniu banku hipotecznego oraz podpis powiernika;
podpisy te mogą być odtwarzane sposobem mechanicznym.
Art. 7
1. Hipoteczny list zastawny może być emitowany w formie
dokumentu lub w formie zdematerializowanej (zapis komputerowy).
2.
Jeżeli hipoteczny list zastawny występuje w formie zdematerializowanej, wówczas
wszystkie dane, o których mowa w art. 6, powinny być zamieszczone w treści
świadectwa depozytowego albo innego dokumentu wydanego osobie uprawnionej.
3. Hipoteczny list zastawny może być emitowany w odcinkach zbiorowych.
Art. 8
1. W zakresie nieuregulowanym niniejszą ustawą do zasad
emisji, obrotu i wykupu hipotecznych listów zastawnych mają zastosowanie
przepisy:
1) ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o ofercie publicznej i
warunkach wprowadzania instrumentów finansowych do zorganizowanego systemu obrotu
oraz o spółkach publicznych (Dz. U. Nr 184, poz. 1539);
2) ustawy z dnia
29 lipca 2005 r. o obrocie instrumentami finansowymi (Dz. U. Nr 183, poz. 1538);
3) ustawy z dnia 29 czerwca 1995 r. o obligacjach (Dz. U. z 2001 r. Nr 120,
poz. 1300, z późn. zm.), z wyjątkiem przepisów art. 7 ust. 1 i 2 oraz art.
28-39.
2. Rada Ministrów może określić, w drodze rozporządzenia,
szczególny tryb i warunki wprowadzania listów zastawnych do publicznego obrotu.
Rozporządzenie powinno w szczególności określać zakres obowiązków informacyjnych
tak, aby umożliwić inwestorom rzetelną ocenę sytuacji finansowej i gospodarczej
emitenta.
DZIAŁ III
Bank
hipoteczny
Rozdział 1
Przepisy ogólne
Art. 9
1. Bank hipoteczny jest tworzony wyłącznie w formie
spółki akcyjnej.
2. Statut banku hipotecznego określa jego nazwę, która
zawiera dodatkowo wyrazy "bank hipoteczny".
Art. 10
Do zasad tworzenia, organizacji i działania banków
hipotecznych nie uregulowanych w niniejszej ustawie stosuje się odpowiednio
przepisy Prawa bankowego oraz przepisy o Narodowym Banku Polskim.
Art. 11
Komisja Nadzoru Finansowego może określić, w drodze
uchwały, szczegółowe zasady dotyczące wyposażenia banków hipotecznych w kapitał
założycielski.
Rozdział 2
Czynności banku hipotecznego
Art. 11a
Bank hipoteczny może wykonywać wyłącznie czynności
określone w niniejszej ustawie.
Art. 12
Do podstawowych czynności banku hipotecznego należy:
1) udzielanie kredytów zabezpieczonych hipoteką,
2) udzielanie
kredytów niezabezpieczonych hipoteką, o których mowa w art. 3 ust. 2,
3)
nabywanie wierzytelności innych banków z tytułu udzielonych przez nie kredytów
zabezpieczonych hipoteką oraz wierzytelności z tytułu kredytów nie zabezpieczonych
hipotek��, o których mowa w pkt 2,
4) emitowanie hipotecznych listów
zastawnych, których podstawę stanowią wierzytelności banku hipotecznego z
tytułu:
a) udzielonych kredytów zabezpieczonych hipoteką oraz
b) nabytych wierzytelności innych banków z tytułu udzielonych przez nie kredytów
zabezpieczonych hipoteką,
5) emitowanie publicznych listów zastawnych,
których podstawę stanowią:
a) wierzytelności banku hipotecznego z tytułu
udzielonych kredytów niezabezpieczonych hipoteką, o których mowa w pkt 2,
b) nabyte przez bank hipoteczny wierzytelności innych banków z tytułu udzielonych
przez nie kredytów niezabezpieczonych hipoteką, o których mowa w pkt 2.
Art. 13
1. Ogólna kwota wierzytelności z tytułu czynności, o
których mowa w art. 12 pkt 1 i 3, w części przekraczającej 60% bankowo-hipotecznej
wartości nieruchomości nie może przekroczyć 30% ogólnej kwoty wierzytelności banku
hipotecznego zabezpieczonych hipoteką.
2. Wysokość pojedynczego kredytu
zabezpieczonego hipoteką nie może przekroczyć bankowo-hipotecznej wartości
nieruchomości.
Art. 14
Ze środków uzyskanych z emisji listów zastawnych bank
hipoteczny może refinansować kredyty zabezpieczone hipoteką oraz nabyte
wierzytelności innych banków z tytułu udzielonych przez nie kredytów
zabezpieczonych hipoteką; refinansowanie nie może jednak przekroczyć kwoty
odpowiadającej 60% bankowo-hipotecznej wartości nieruchomości.
Art. 15
1. Poza czynnościami, o których mowa w art. 12, banki
hipoteczne mogą wykonywać następujące czynności:
1) przyjmowanie lokat
terminowych,
2) zaciąganie kredytów i pożyczek,
3) emitowanie
obligacji,
4) przechowywanie papierów wartościowych,
5)
nabywanie i obejmowanie akcji lub udziałów innych podmiotów, których forma prawna
zapewnia ograniczenie odpowiedzialności banku hipotecznego do wysokości
zainwestowanych środków, o ile służy to wykonywaniu czynności banku hipotecznego,
przy czym ogólna wartość nabytych i objętych akcji i udziałów nie może przekroczyć
10% wysokości funduszy własnych banku hipotecznego,
6) prowadzenie
rachunków bankowych służących obsłudze projektów inwestycyjnych realizowanych z
wykorzystaniem kredytów udzielonych przez bank hipoteczny,
7)
świadczenie usług konsultacyjno-doradczych związanych z rynkiem nieruchomości, w
tym także w zakresie ustalania bankowo-hipotecznej wartości nieruchomości,
8) zarządzanie wierzytelnościami banku hipotecznego oraz innych banków, z tytułu
kredytów, o których mowa w art. 12, jak również udzielanie tych kredytów w imieniu
innych banków na podstawie zawartych z nimi umów.
2. Wysokość zobowiązań
wynikających z czynności, o których mowa w ust. 1 pkt 1-3, nie może przekroczyć
łącznie:
1) w okresie pięciu lat od dnia rozpoczęcia działalności
operacyjnej przez bank hipoteczny - dziesięciokrotnej wysokości funduszy własnych
banku hipotecznego,
2) po upływie okresu, o którym mowa w pkt 1 -
sześciokrotnej wysokości funduszy własnych banku hipotecznego.
3. Środki
uzyskane z wykonywania czynności, o których mowa w ust. 1 pkt 1-3, mogą być
przeznaczone wyłącznie na refinansowanie czynności, o których mowa w art. 12.
Art. 15a
Banki hipoteczne mogą podejmować działania służące
wykonywaniu czynności, o których mowa w art. 12 i art. 15 ust. 1 pkt 1-3 i 5, a w
szczególności:
1) wykonywać czynności obrotu dewizowego,
2)
wykonywać czynności ograniczające ryzyko walutowe i ryzyko stopy procentowej, z
zastrzeżeniem art. 19 ust. 2.
Art. 16
1. Wolne środki pieniężne bank hipoteczny może
przeznaczyć na:
1) lokaty w bankach posiadających kapitał własny w
wysokości nie mniejszej niż równowartość 10 000 000 EURO w walucie polskiej,
2) nabycie wyemitowanych przez siebie listów zastawnych w celu ich
zdeponowania pod nadzorem powiernika, o ile jest to związane z wypełnieniem przez
bank hipoteczny wymogu, o którym mowa w art. 18 ustawy, lub w celu umorzenia,
3) nabycie papierów wartościowych emitowanych lub gwarantowanych przez
podmioty, o których mowa w art. 3 ust. 2 pkt 1.
2. Bank hipoteczny może
nabywać nieruchomości jedynie w celu uniknięcia strat z tytułu udzielonych kredytów
zabezpieczonych hipoteką oraz gdy jest to niezbędne ze względu na potrzeby związane
z działalnością banku.
Art. 17
1. Łączna kwota nominalnych wartości znajdujących się w
obrocie listów zastawnych banku hipotecznego nie może przekroczyć 40-krotności jego
funduszy własnych, z zastrzeżeniem ust. 2.
2. Na potrzeby ustalenia
limitu, o którym mowa w ust. 1, do funduszy własnych dolicza się kwotę rezerwy na
ryzyko ogólne, o której mowa w art. 130 ust. 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. -
Prawo bankowe (Dz. U. z 2002 r. Nr 72, poz. 665).
3. (skreślony).
Art. 18
1. Łączna kwota nominalnych wartości znajdujących się w
obrocie hipotecznych listów zastawnych nie może przekraczać sumy nominalnych kwot
wierzytelności banku zabezpieczonych hipoteką, stanowiących podstawę emisji
hipotecznych listów zastawnych, z zastrzeżeniem ust. 3.
2. Dochód banku
hipotecznego z tytułu odsetek od wierzytelności zabezpieczonych hipoteką, o których
mowa w ust. 1, nie może być niższy od kosztów z tytułu odsetek od znajdujących się
w obrocie hipotecznych listów zastawnych.
3. Podstawą emisji
hipotecznych listów zastawnych, do wysokości 10% kwoty zabezpieczonych hipoteką
wierzytelności banku, o których mowa w ust. 1, mogą być także środki banku
hipotecznego:
1) ulokowane w papierach wartościowych, o których mowa w
art. 16 ust. 1 pkt 3,
2) ulokowane w Narodowym Banku Polskim,
3) posiadane w gotówce.
4. Przy określaniu kwot, o których mowa w ust.
1-3, uwzględnia się wartość nabytych instrumentów finansowych zabezpieczających,
spełniających warunki wymienione w art. 35a ust. 3 ustawy z dnia 29 września 1994
r. o rachunkowości (Dz. U. z 2002 r. Nr 76, poz. 694), oraz zmiany ich
wartości.
Art. 19
1. W rozumieniu niniejszej ustawy listy zastawne
wyemitowane przez bank hipoteczny i przekazane do depozytu pod nadzór powiernika
nie są listami zastawnymi w obrocie.
2. W przypadku emitowania
hipotecznych listów zastawnych w walucie obcej innej niż:
1) waluta, w
której wyrażone są wierzytelności banku hipotecznego zabezpieczające te listy,
lub
2) waluta, w której wyrażone są środki, o których mowa w art. 18
ust. 3,
bank hipoteczny obowiązany jest do dokonania czynności
ograniczających ryzyko walutowe.
Art. 20
1. Wierzytelność banku hipotecznego, która ma być wpisana
do rejestru zabezpieczenia hipotecznych listów zastawnych, może być zabezpieczona
wyłącznie hipoteką wpisaną w księdze wieczystej na pierwszym miejscu.
2.
Jeżeli wierzytelność banku hipotecznego została wyrażona w walucie obcej, wpisu
hipoteki zabezpieczającej tę wierzytelność dokonuje się w księdze wieczystej w tej
samej walucie.
3. Wniosek o wpis hipoteki zabezpieczającej wierzytelność
hipoteczną, która ma być wpisana do rejestru zabezpieczenia hipotecznych listów
zastawnych, sąd prowadzący księgę wieczystą rozpoznaje w ciągu miesiąca od dnia
złożenia wniosku.
4. Bank hipoteczny przed zabezpieczeniem hipoteką
wierzytelności z tytułu udzielonego kredytu może oddać do dyspozycji kredytobiorcy
określoną w umowie kredytowej kwotę środków pieniężnych, jeżeli do sądu został
złożony wniosek o wpis hipoteki zabezpieczającej tę wierzytelność i ustanowione
zostało, do czasu powstania hipoteki, dodatkowe zabezpieczenie udzielonego kredytu,
w szczególności:
1) gwarancja lub poręczenie podmiotów, o których mowa w
art. 3 ust. 2 pkt 1,
2) gwarancja lub poręczenie banków spełniających
warunek, o którym mowa w art. 16 ust. 1 pkt 1,
3) ubezpieczenie
kredytu.
5. Bank hipoteczny może również oddać do dyspozycji
kredytobiorcy określoną w umowie kredytowej kwotę środków pieniężnych przed
zabezpieczeniem hipoteką wierzytelności z tytułu udzielonego kredytu, pod warunkiem
ustanowienia zabezpieczenia, o którym mowa w ust. 4, jeżeli w księdze wieczystej
prowadzonej dla nieruchomości, na której realizowane jest przedsięwzięcie
budowlane, ujawnione zostało roszczenie banku hipotecznego o ustanowienie na jego
rzecz hipoteki, dla zabezpieczenia spłaty kredytu, na nieruchomości lokalowej
jednocześnie z wyodrębnieniem lokalu. Wykreślenie roszczenia z księgi wieczystej
wymaga zgody banku hipotecznego, na rzecz którego ma być ustanowiona
hipoteka.
Art. 21
1. W przypadku gdy termin wykupu listu zastawnego jest
dłuższy niż 5 lat od dnia emisji, bank hipoteczny, dla zapewnienia zgodności
działania z przepisami art. 18, może dokonać umorzenia listów zastawnych przed
terminem wykupu, jednak nie wcześniej niż po upływie 5 lat od dnia emisji.
2. Jeżeli zabezpieczona hipoteką wierzytelność banku wpisana do rejestru
zabezpieczenia listów zastawnych powstała w wyniku umowy o udzielenie kredytu o
stałym oprocentowaniu, możliwość wcześniejszego jednostronnego wypowiedzenia umowy
kredytowej przez kredytobiorcę może być wyłączona, jednak na okres nie dłuższy niż
5 lat.
Art. 22
1. Ustalanie bankowo-hipotecznej wartości nieruchomości
jest dokonywane z zachowaniem należytej staranności i ostrożności, w szczególności
z uwzględnieniem jedynie tych cech nieruchomości oraz związanych z nią dochodów,
które przy założeniu racjonalnej eksploatacji mogą mieć trwały charakter i które
może uzyskać każdy posiadacz nieruchomości.
2. Bankowo-hipoteczną
wartość nieruchomości ustala bank hipoteczny na podstawie ekspertyzy.
3.
Ekspertyzę bankowo-hipotecznej wartości nieruchomości, o której mowa w ust. 2,
wykonują zgodnie z przepisami ustawy oraz regulaminem banku hipotecznego:
1) bank hipoteczny albo
2) inne podmioty, na zlecenie banku
hipotecznego, po uzgodnieniu z kredytobiorcą, w szczególności podmioty, o których
mowa w art. 174 ust. 2 i 6 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce
nieruchomościami (Dz. U. z 2000 r. Nr 46, poz. 543, z 2001 r. Nr 129, poz. 1447 i
Nr 154, poz. 1800 oraz z 2002 r. Nr 25, poz. 253, Nr 74, poz. 676 i Nr 113, poz.
984).
4. Ekspertyza, o której mowa w ust. 2, sporządzana jest na piśmie
i opatrzona podpisem osoby ją sporządzającej. Ekspertyza ta powinna umożliwiać
należytą kontrolę, przez Komisję Nadzoru Finansowego i powiernika, podejmowanego
przez bank hipoteczny ryzyka związanego z nieruchomością jako przedmiotem
zabezpieczenia kredytów udzielanych przez bank hipoteczny.
5.
Szczegółowe zasady ustalania bankowo-hipotecznej wartości nieruchomości określa
regulamin wydawany przez bank hipoteczny. Regulamin, a także każda jego zmiana,
wymagają zatwierdzenia przez Komisję Nadzoru Finansowego.
Art. 23
1. Wierzytelności zabezpieczone hipotekami ustanowionymi
w trakcie realizacji inwestycji budowlanych nie mogą w sumie przekraczać 10%
ogólnej wartości wierzytelności zabezpieczonych hipotecznie, stanowiących podstawę
emisji hipotecznych listów zastawnych. W ramach tego limitu wierzytelności
zabezpieczone hipotekami, ustanowionymi na nieruchomościach przeznaczonych pod
zabudowę zgodnie z planem zagospodarowania przestrzennego, nie mogą przekraczać
10%.
2. Nie mogą stanowić podstawy emisji hipotecznych listów zastawnych
wierzytelności zabezpieczone hipotekami ustanowionymi na nieruchomościach, których
eksploatacja zgodnie z przeznaczeniem nie posiada trwałego charakteru, a w
szczególności na nieruchomościach, których częścią składową są złoża kopalin.
Rozdział 3
Wierzytelności zabezpieczające emisję listów zastawnych
Art. 24
1. Bank hipoteczny prowadzi i przechowuje rejestr
zabezpieczenia listów zastawnych, do którego wpisywane są w odrębnych pozycjach
wierzytelności banku hipotecznego oraz prawa i środki, o których mowa w art. 18
ust. 3 i 4, stanowiące podstawę emisji listów zastawnych. Rejestr zabezpieczenia
listów zastawnych prowadzony jest odrębnie dla hipotecznych listów zastawnych i dla
publicznych listów zastawnych.
2. W przypadku ustanowienia hipoteki
zabezpieczającej wierzytelność banku hipotecznego wpisaną do rejestru
zabezpieczenia hipotecznych listów zastawnych, należy uczynić o tym wpis w księdze
wieczystej.
3. Czynność rozporządzająca banku hipotecznego, której
przedmiotem jest wierzytelność hipoteczna wpisana do rejestru zabezpieczenia listów
zastawnych, wymaga uprzedniej pisemnej zgody powiernika.
4. Wpisy, o
których mowa w ust. 1, dokonywane są do pełnej wysokości kredytu udzielonego na
podstawie umowy kredytowej zawartej z bankiem hipotecznym lub umowy kredytowej, z
której wynika wierzytelność hipoteczna nabyta przez bank hipoteczny.
5.
(skreślony).
6. Komisja Nadzoru Finansowego, w drodze uchwały, określi
wzór rejestru zabezpieczenia listów zastawnych.
Art. 25
Bank hipoteczny prowadzi rachunek zabezpieczenia listów
zastawnych w celu monitorowania wypełniania, w perspektywie długookresowej,
wymogów, o których mowa w art. 18.
Art. 26
Bank hipoteczny ogłasza w Monitorze Sądowym i
Gospodarczym, nie później niż przed upływem trzech miesięcy od zakończenia roku
obrotowego:
1) łączną kwotę nominalnych wartości wyemitowanych przez ten
bank listów zastawnych, jakie znajdowały się w obrocie na ostatni dzień roku
obrotowego,
2) łączną kwotę wierzytelności banku hipotecznego i środków
wpisanych do rejestru zabezpieczenia listów zastawnych według stanu na ostatni
dzień roku obrotowego.
DZIAŁ IV
Kontrola i nadzór nad bankami hipotecznymi
Art. 27
1. Przy każdym banku hipotecznym powołuje się powiernika
i jego zastępcę. Powiernik i jego zastępca nie mogą być pracownikami banku
hipotecznego.
2. Powiernika i jego zastępcę powołuje na okres 6 lat, na
wniosek rady nadzorczej banku hipotecznego, Komisja Nadzoru Finansowego. Ta sama
osoba może być ponownie powołana na powiernika lub jego zastępcę tylko raz.
3. Powiernik i jego zastępca powinni posiadać obywatelstwo jednego z
państw-członków Unii Europejskiej, wykształcenie wyższe i dawać rękojmię rzetelnego
wykonywania nałożonych na nich obowiązków.
Art. 28
1. Powiernik i jego zastępca mogą być odwołani przez
Komisję Nadzoru Finansowego w razie:
1) zrzeczenia się wykonywania
obowiązków,
2) utraty zdolności do pełnienia powierzonych im obowiązków
na skutek długotrwałej choroby, trwającej co najmniej 3 miesiące w ciągu roku
kalendarzowego,
3) skazania prawomocnym wyrokiem sądu za popełnienie
przestępstwa,
4) upadłości banku hipotecznego,
5)
niewypełnienia czynności, do których są zobowiązani zgodnie z niniejszą ustawą.
2. Od decyzji Komisji Nadzoru Finansowego odwołującej powiernika lub jego
zastępcę służy skarga do sądu administracyjnego.
Art. 29
1. Powiernik i jego zastępca są niezależni i nie
podlegają poleceniom organu, który ich powołał.
2. Spory między
powiernikiem a bankiem hipotecznym rozstrzyga Komisja Nadzoru BanFinansowego.
Art. 30
Do zadań powiernika należy sprawdzanie, czy:
1) zobowiązania wynikające ze znajdujących się w obrocie listów zastawnych
zabezpieczone są przez bank hipoteczny zgodnie z przepisami niniejszej ustawy,
2) przyjęta przez bank hipoteczny bankowo-hipoteczna wartość nieruchomości
ustalona została zgodnie z regulaminem, o którym mowa w art. 22 ust. 2; do zadań
powiernika nie należy sprawdzanie, czy bankowo-hipoteczna wartość nieruchomości
odpowiada jej wartości rzeczywistej,
3) bank hipoteczny przestrzega
limitów określonych w art. 18; w przypadku stwierdzenia nieprzestrzegania przez
bank tych limitów, powiernik niezwłocznie zawiadamia o tym Komisję Nadzoru
Finansowego,
4) sposób prowadzenia przez bank hipoteczny rejestru
zabezpieczenia listów zastawnych odpowiada warunkom niniejszej ustawy,
5) bank hipoteczny zapewnia zgodnie z przepisami niniejszej ustawy zabezpieczenie
dla planowanej emisji listów zastawnych oraz kontrolę, czy dokonane zostały
odpowiednie wpisy do rejestru zabezpieczenia listów zastawnych.
Art. 31
1. Powiernik prowadzi bieżącą kontrolę prawidłowości
prowadzenia rejestru zabezpieczenia listów zastawnych.
2. Do 7 dnia
każdego miesiąca powiernik przekazuje Komisji Nadzoru Finansowego zatwierdzony
przez siebie, aktualny odpis wpisów w rejestrze zabezpieczenia listów zastawnych za
miesiąc poprzedni. Komisja Nadzoru Finansowego przechowuje odpisy co najmniej przez
10 lat.
3. Wykreślenie wpisów w rejestrze zabezpieczenia listów
zastawnych może nastąpić jedynie za pisemną zgodą powiernika; złożenie przez
powiernika czytelnego podpisu przy adnotacji o wykreśleniu wpisu z rejestru jest
równoznaczne z wyrażeniem zgody na piśmie.
Art. 32
1. W celu wykonania zadań, o których mowa w art. 30,
powiernik ma prawo badać w dowolnym czasie księgi rachunkowe, rejestry, plany i
inne dokumenty banku.
1a. Powiernikowi i jego zastępcy, w związku z
wykonywaniem ich zadań, bank hipoteczny, w zakresie określonym w ust. 1, udziela
informacji stanowiących tajemnicę bankową.
1b. Powiernik i jego zastępca
są obowiązani do nieujawniania informacji, które uzyskali w czasie pełnienia przez
nich funkcji.
2. W przypadku niewykonania przez bank hipoteczny zaleceń
powiernika podjętych w związku z czynnościami, do których zobowiązany jest na
podstawie niniejszej ustawy, powiernik niezwłocznie zawiadamia o tym Komisję
Nadzoru Finansowego.
3. W celu usunięcia stwierdzonych nieprawidłowości
Komisja Nadzoru Finansowego może skorzystać z uprawnień nadzorczych, określonych
przepisami Prawa bankowego oraz przepisami o Narodowym Banku Finansowego.
Art. 33
1. Powiernik i jego zastępca otrzymują wynagrodzenie,
którego wysokość ustala Komisja Nadzoru Finansowego w akcie powołania. Koszty
związane z wykonywaniem funkcji powiernika i jego zastępcy, w tym wynagrodzenie,
stanowią koszt działalności banku.
2. Bank hipoteczny zapewnia
powiernikowi i jego zastępcy warunki pracy odpowiednie do wykonywanych przez nich
zadań.
3. Powiernikowi i jego zastępcy przysługuje prawo do urlopu
wypoczynkowego na zasadach określonych w Kodeksie pracy, w terminie uzgodnionym z
bankiem hipotecznym.
4. Okres pełnienia funkcji powiernika i jego
zastępcy zalicza się do okresów pracy oraz innych okresów, od których zależy
nabycie uprawnień pracowniczych. Do osób pełniących funkcję powiernika i jego
zastępcy mają zastosowanie przepisy o ubezpieczeniu społecznym i zdrowotnym, o ile
osoby te nie są objęte tymi ubezpieczeniami z innych tytułów.
Art. 34
1. W zakresie nie uregulowanym niniejszą ustawą nadzór
nad bankami hipotecznymi wykonywany jest zgodnie z przepisami Prawa bankowego oraz
przepisami o Narodowym Banku Polskim.
2. (skreślony).
3.
Sprawdzanie prawidłowości dokonywanych przez bank hipoteczny wpisów do rejestru
zabezpieczenia listów zastawnych, w tym również zgodność ustalania
bankowo-hipotecznej wartości nieruchomości z zasadami, o których mowa w regulaminie
wydanym na podstawie art. 22 ust. 5, Komisja Nadzoru Finansowego może zlecić
niezależnemu biegłemu na koszt kontrolowanego banku.
4. Komisja Nadzoru
Finansowego może określić szczególne normy płynności oraz inne normy dopuszczalnego
ryzyka w działalności banku hipotecznego.
DZIAŁ V
Upadłość banku hipotecznego
Art. 35
(uchylony).
Art. 36
Środki uzyskane w wyniku wyegzekwowania wierzytelności
wpisanych do rejestru zabezpieczenia listów zastawnych mogą być wykorzystane
wyłącznie dla zaspokojenia roszczeń wynikających z listów zastawnych.
DZIAŁ VI
Przepisy karne
Art. 37
1. Kto dokonuje emisji listów zastawnych nie będąc do
tego uprawniony lub przy emisji narusza obowiązki określone w art. 17-19 i 22-24,
lub nie będąc uprawniony do emitowania listów zastawnych emitowane papiery
wartościowe określa nazwą "list zastawny" lub inną nazwą, która zawiera te wyrazy,
podlega grzywnie do 50 000 zł i karze pozbawienia wolności od 6 miesięcy do lat
5.
2. Tej samej karze podlega, kto dopuszcza się czynu, o którym mowa w
ust. 1, działając w imieniu osoby prawnej.
3. Jeżeli sprawca nieumyślnie
dopuszcza się czynu określonego w ust. 1 lub 2, podlega grzywnie, karze
ograniczenia wolności albo karze pozbawienia wolności do lat 2.
DZIAŁ VII
Zmiany w przepisach obowiązujących i przepisy końcowe
Art. 38
W rozporządzeniu Prezydenta Rzeczypospolitej z dnia 24
października 1934 r. - Prawo upadłościowe (Dz. U. z 1991 r. Nr 118, poz. 512, z
1994 r. Nr 1, poz. 1, z 1995 r. Nr 85, poz. 426, z 1996 r. Nr 6, poz. 43, Nr 43,
poz. 189, Nr 106, poz. 496 i Nr 149, poz. 703 oraz z 1997 r. Nr 28, poz. 153, Nr
54, poz. 349, Nr 117, poz. 751 i Nr 121, poz. 770) w art. 227 wprowadza się
następujące zmiany:
1) w § 1 wyrazy "Ministra Finansów" oraz "Minister"
zastępuje się wyrazami "Komisji Nadzoru Bankowego" oraz "Komisja Nadzoru
Bankowego";
2) w § 2 pkt 1 otrzymuje brzmienie:
"1) ogólną
kwotę nominalną nie umorzonych do dnia ogłoszenia upadłości listów zastawnych oraz
ogólną kwotę nie zapłaconych odsetek od listów zastawnych, których termin płatności
przypada przed tym dniem,";
3) w § 7 skreśla się pkt 3.
Art. 39
1. W ustawie z dnia 6 lipca 1982 r. o księgach
wieczystych i hipotece (Dz. U. Nr 19, poz. 147, z 1991 r. Nr 22, poz. 92 i Nr 115,
poz. 496, z 1994 r. Nr 85, poz. 388, z 1996 r. Nr 107, poz. 499 oraz z 1997 r. Nr
117, poz. 752 i Nr 137, poz. 926) w art. 16 w ust. 2 dodaje się pkt 5 w
brzmieniu:
"5) wierzytelności banku hipotecznego zabezpieczone hipoteką
oraz informacje, że zostały one wpisane do rejestru zabezpieczenia listów
zastawnych, o którym mowa w ustawie z dnia 29 sierpnia 1997 r. o listach zastawnych
i bankach hipotecznych (Dz. U. Nr 140, poz. 940)".
2. Minister
Sprawiedliwości dostosuje do niniejszej ustawy przepisy rozporządzenia z dnia 18
marca 1992 r. w sprawie wykonania przepisów ustawy o księgach wieczystych i
hipotece (Dz. U. Nr 29, poz. 128 i z 1994 r. Nr 136, poz. 711).
Art. 40
W ustawie z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks
postępowania cywilnego (Dz. U. Nr 43, poz. 296, z 1965 r. Nr 15, poz. 113, z 1974
r. Nr 27, poz. 157 i Nr 39, poz. 231, z 1975 r. Nr 45, poz. 234, z 1982 r. Nr 11,
poz. 82 i Nr 30, poz. 210, z 1983 r. Nr 5, poz. 33, z 1984 r. Nr 45, poz. 241 i
242, z 1985 r. Nr 20, poz. 86, z 1987 r. Nr 21, poz. 123, z 1988 r. Nr 41, poz.
324, z 1989 r. Nr 4, poz. 21 i Nr 33, poz. 175, z 1990 r. Nr 14, poz. 88, Nr 34,
poz. 198, Nr 53, poz. 306, Nr 55, poz. 318 i Nr 79, poz. 464, z 1991 r. Nr 7, poz.
24, Nr 22, poz. 92 i Nr 115, poz. 496, z 1993 r. Nr 12, poz. 53, z 1994 r. Nr 105,
poz. 509, z 1995 r. Nr 83, poz. 417, z 1996 r. Nr 24, poz. 110, Nr 43, poz. 189, Nr
73, poz. 350 i Nr 149, poz. 703 oraz z 1997 r. Nr 43, poz. 270, Nr 54, poz. 348, Nr
75, poz. 471, Nr 102, poz. 643, Nr 117, poz. 752, Nr 121, poz. 769 i 770, Nr 133,
poz. 882 i Nr 139, poz. 934) w art. 1025 w § 1 dodaje się pkt 2a w brzmieniu:
"2a) należności zabezpieczone hipotecznie, wynikające z wierzytelności
banku hipotecznego wpisanych do rejestru zabezpieczenia listów zastawnych,
prowadzonego zgodnie z przepisami ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. o listach
zastawnych i bankach hipotecznych (Dz. U. Nr 140, poz. 940)."
Art. 41
W ustawie z dnia 14 grudnia 1994 r. o Bankowym Funduszu
Gwarancyjnym (Dz. U. z 1995 r. Nr 4, poz. 18 i Nr 133, poz. 654 oraz z 1997 r. Nr
24, poz. 119, Nr 79, poz. 484, Nr 85, poz. 538, Nr 88, poz. 554) w art. 14 dodaje
się ust. 4 w brzmieniu:
"4. Od aktywów pochodzących z emisji
hipotecznych listów zastawnych i publicznych listów zastawnych nie nalicza się
obowiązkowej opłaty rocznej i nie tworzy się funduszu ochrony środków
gwarantowanych."
Art. 42
Ustawa wchodzi w życie z dniem 1 stycznia 1998 r.